Zzp en ondernemingsplan: de valkuilen

Ook voor een zzp’er is het belangrijk een ondernemersplan te schrijven. Het geeft immers richting aan je plannen en zicht op je valkuilen, succesfactoren, concurrenten en onderscheidende factor. Echter, omdat jij ‘je bedrijf’ bent, doemen er talrijke valkuilen op.

Denk (en handel) als een ondernemer (en niet als jezelf)!  © Iosphere / Free Digital Photos

Voor een ondernemersplan moet je als zzp’er namelijk denken als ondernemer en niet als ‘jezelf’. Wil je bijvoorbeeld als mens graag ‘aardig gevonden worden’, voor een ondernemer is dat geen handig doel. Het gaat immers om geld verdienen en dan maak je veelal andere keuzes dan die je als persoon zou maken. Zelf trap ik nogal eens in die valkuil.

Valkuilen
Toen ik mijn ondernemersplan schreef, gaf een zakelijk consultant feedback op mijn plannen. Zijn eerste vraag aan mij was: “Zit je hier als Monique of als ondernemer?” ‘Ergens daartussenin’, zei ik. Valkuil 1!

Switchen in rollen
“Je switcht teveel in rollen”, zei mijn consultant. “De ene keer geef je antwoord als Monique en de andere keer als ondernemer.” Die wisselingen zaten ook in mijn ondernemingsplan. “Jouw persoon klinkt sowieso in je onderneming door. Dat is goed. Dat zorgt ervoor dat jouw bedrijf uniek is”, vervolgde hij. “Maar vervolgens moet je vooral denken als ondernemer.”

Tip 1: Denk als ondernemer (en niet als ‘jezelf’)

“Wel is het zinnig om te onderzoeken welke persoonlijke eigenschappen handig zijn om als bedrijf vooruit te komen”, gaf hij als tip mee. Ik ben bijvoorbeeld goedlachs. “Een hele fijne eigenschap in je ondernemerschap, vooral bij klantcontacten”, zei hij. “Gebruik dat!”

Brood op de plank
Zijn tweede vraag luidde: “Wat ben je het meest: sociaal, maatschappelijk betrokken of zakelijk?” Mijn antwoord: ‘Ergens tussen sociaal en maatschappelijk betrokken in, met het zwaartepunt op maatschappelijk’. Valkuil 2!

“Als ondernemer moet je in eerste instantie zakelijk denken en besluiten nemen. Maatschappelijk en sociaal zitten daar wel bij, maar het gaat in eerste instantie om brood op de plank”, was zijn bevlogen mening.

Tip 2: Denk zakelijk: is een contact goed voor je bedrijf?

“Vraag je voortdurend af: wat heeft mijn bedrijf eraan? Wat levert een contact mijn bedrijf op? Denk daarbij niet alleen in geld, maar ook aan bijvoorbeeld een netwerk, contacten of bekendheid.”

Geld en netwerk
Zijn derde vraag luidde: Ben je open en eerlijk? Ik antwoordde met ja (het was lange tijd mijn handelsmerk), al leer ik gaandeweg mijn leven wat minder open te zijn omdat dat in talrijke situaties niet handig blijkt. “Ruil dat in voor strategisch”, adviseerde hij.

Tip 3: Denk strategisch: laat niet meteen in al je kaarten kijken

“Geef niet meteen al je ideeën prijs. Zorg bijvoorbeeld eerst dat je een opdracht binnenhaalt, voordat je je ideeën ventileert over een eventueel tweede opdracht. Zie het als het topje van een ijsberg. Onder water zit je munitie die je mondjesmaat prijsgeeft, waardoor je telkens weer kunt verrassen.”

Schrijf vanuit energie
Nog een valkuil: bij mijn eerste versie van mijn ondernemingsplan besefte ik dat het allemaal wel erg ‘vanuit het hoofd’ was geschreven. Ik had nog geen bedrijfsidee waarvoor ik echt warm liep, werkelijk in geloofde en waarvan ik voelde dat het dichtbij mij stond.

Mijn zakelijk consultant was het met mij eens. “Je hebt het ondernemingsplan je nog niet eigengemaakt”, concludeerde hij en stuurde mij naar huis met de opdracht: “Herschrijf je ondernemingsplan nu vanuit je energie. Waar krijg je energie van? Vanuit energie moet je denken.”

Bovendien had ik het format van het ondernemingsplan heel braaf als een schoolse invuloefening ingevuld. “Denk creatief’, daagde hij mij uit. “Trek het ondernemingsplan naar jezelf toe. Negeer desnoods de tekstblokken in het format van het ondernemingsplan en zet het naar je eigen hand.”

Tip 4: Denk vanuit energie: zowel in je ondernemingsplan als in je onderneming 

“Zet jezelf in vuur en vlam. Als je energie voelt, ga er dan voor. Nadenken over doelgroepen komt pas daarna.”

 

Meer tips om als zzp’er succesvol te zijn:

  • Wees niet bang om groot te denken, ofwel: valse bescheidenheid is nergens goed voor als je een bedrijf wilt starten.
  • Bedenk welke eigenschappen van jezelf belangrijk zijn om als bedrijf vooruit te komen. Gebruik die!
  • Denk altijd in win-win: wat heeft je bedrijf er aan?
  • Maak je wereld groter door inzicht te krijgen in de markt / de branche waarin je je begeeft: wie zijn de hoofdrolspelers, wat is het profiel van je concurrenten, hoe beweegt de doelgroep zich? Op de website van de Rabobank vind je cijfers en trends per branche.
  • Beschrijf waar je over 5 jaar wilt zijn. Wat wil je uiteindelijk worden? Wat is je drijfveer? Wat is je ultieme doel en wat je onderliggende gedachten daarover? Plus: wat heb je daarvoor nodig?
  • Ga je samenwerken? Houd het zakelijk en opereer altijd vanuit gelijkwaardigheid.
  • Netwerk opbouwen: hap niet te snel toe. Maak een selectie.
  • Wacht niet tot je iets 100 procent kan voordat je de opdracht aanneemt. Iedere opdracht is een leerproces.
  • Let op energievreters in je omgeving. En op energiegevers.

Meer informatie

 

Business Model You: ideaal WERKboek voor zzp’ers

Business Model You (BMY) is een heerlijk boek voor zzp’ers. Het is praktisch, up-to-date, visueel, verhelderend en fijn vormgegeven. Het is echt een WERKboek, compleet met hard kaft dat tegen een stootje kan bij veelvuldig gebruik. Want je moet natuurlijk wel aan de slag met dat persoonlijke businessplan, het Business Model You.

Veranderende tijd
Het boek helpt je stap voor stap op weg om je persoonlijke businessplan te maken of aan te passen aan veranderende omstandigheden. Bijvoorbeeld omdat je eens wat anders wilt, je huidige businessplan niet meer aansluit op de veranderende tijd (denk aan de ontwikkelingen door/op internet), de wensen van je klanten veranderen, bestaande klanten wegvallen of als je voor jezelf eens duidelijk wilt krijgen wat jouw meest krachtige waarde is.

Kansen zien
Want wie weet, zit je er al jaren naast. Ligt jouw focus helemáál niet waar ‘ie zou moeten liggen. Of laat je kansen liggen, waarvan je het bestaan niet eens wist. Het kan ook zijn dat je een hogere uurprijs kunt vragen als je duidelijk krijgt – én communiceert –  waarmee je de klant nu werkelijk helpt.

Lees verder

Businessmodel Canvas: het ei van Columbus voor zzp’ers?

Al weken is ZZP-LOG – samen met andere zzp’ers – bezig met het businessmodel Canvas. Het ‘Canvas-model’ is een overzichtelijke kapstok met bouwstenen voor het modelleren van een businessmodel*. Jóuw businessmodel. Het helpt je als ondernemer te denken, je te onderscheiden en/of te vernieuwen.

Welke waarde bied jij?
In eerste instantie lijkt het allemaal vrij simpel: een businessmodel op 1 A4-tje. Maar het beantwoorden van de vragen die horen bij de negen bouwstenen is beslist niet eenvoudig. Hoe omschrijf je in vredesnaam je eigen waarde? Welk probleem los je nu wérkelijk op voor de klant. We blijven weken hangen in een oppervlaktelaag.

Lees verder