Verandering VAR in modelcontract

Hoofdpijn krijg ik ervan. En met mij vele zzp’ers. Het gros van de zzp’ers krijgt sowieso stuiptrekkingen van de administratieve kanten van het ondernemerschap. Dit geldt zeker als de overheid haar regels weer verandert, bijvoorbeeld die van de VAR.

De Verklaring Arbeidsrelatie (VAR) leidde ongetwijfeld een slapend bestaan in je bedrijf. Eenmaal per jaar was het een issue, maar online was het meestal snel geregeld. Vaak kreeg je ‘m zelfs vanzelf al toegestuurd. Voor een nieuwe opdrachtgever was een scan van je VAR vervolgens voldoende om over te gaan tot de orde van de dag: opdrachten uitvoeren.

Gerommel in de Kamer
Nu is er weer gerommel, al maanden. De VAR staat op het punt om vervangen te worden door modelcontracten per sector. De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel op 2 juli 2015 aangenomen en hoopt dat de wet op 1 januari 2016 (is nu 1 april geworden, red.) kan ingaan, maar de Eerste Kamer heeft nog twijfels over de praktische uitvoering ervan. Bij staatssecretaris Wiebes ligt nu een pakket aan vragen dat nog beantwoord moet worden.

Zorgen maken
Toch lijkt het mij zinnig je alvast voor te bereiden op de verandering van de VAR in het modelcontract. Want wat houdt zo’n modelcontract eigenlijk in, wat moet je daar als zzp’er voor doen en waar moet je je zorgen over maken?

Prangende vragen
Hierbij antwoorden op je wellicht meest prangende vragen.

  1. Wat houdt zo’n modelcontract eigenlijk in?
    Volgens het ministerie van Financiën zijn de door de Belastingdienst beoordeelde (voorbeeld)overeenkomsten bedoeld ‘voor zzp’ers en opdrachtgevers die twijfelen aan de aard van hun arbeidsrelatie en zeker willen weten dat hun arbeidsrelatie geen dienstbetrekking is. Ook voor de zzp’er is dit van belang, omdat de opdrachtgever bij een dienstbetrekking loonbelasting en premie volksverzekeringen op zijn arbeidsbeloning moet inhouden.’ Het ministerie vervolgt: ‘Of er sprake is van een dienstbetrekking is bovendien een van de factoren die een rol speelt bij de kwalificatie van het inkomen van de zzp’er in de inkomstenbelasting. Indien het totale inkomen van een zpp’er uit één of meer (loon)dienstbetrekkingen komt, wordt zijn inkomen bij de aanslag inkomstenbelasting gekwalificeerd als loon.’
  2. Modelcontract: hoe pak je het aan?
    Op de website van de Belastingdienst kun je lezen wat er in het contract moet staan. Er wordt onder meer in vastgelegd: wat zijn de werkzaamheden en onder welke omstandigheden worden ze uitgevoerd? Wat zijn alle afspraken? Is de opdrachtovereenkomst door bemiddeling tot stand gekomen? (bijvoorbeeld als er sprake is van een arbeidsrelatie met een intermediair).
    Maar geen nood! De Belastingdienst gaat het ons makkelijk maken: de dienst gaat voorbeeldovereenkomsten publiceren op zijn website die door zowel opdrachtgevers als zzp’ers kunnen worden gedownload en gebruikt. Volgens het ministerie van Financiën kunnen we er eind oktober 2015 al ‘een flink aantal’ verwachten. Wil de zzp’er of de opdrachtgever een eigen overeenkomst maken, dan kan dat, volgens de Belastingdienst. Maar als je als zzp’er (of opdrachtgever) absolute zekerheid wilt dat de Belastingdienst het contract goedkeurt, dan kan de overeenkomst worden voorgelegd aan de dienst. Dit hoeft niet, maar is wellicht wel aan te raden om elk financieel risico uit te sluiten (zie volgende vraag).
  3. Wat zijn de consequenties als je het niet (goed) doet?
    Als de Belastingdienst de arbeidsrelatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer achteraf toch kenmerkt als een werkgever/werknemerrelatie, dan moet de opdrachtgever alsnog loonheffingen gaan betalen, loopt de zzp’er kans dat fiscale ondernemersvoordelen worden teruggedraaid en lopen beiden kans op boetes, destilleert ZZP-log uit diverse bronnen.

Let op:
In tegenstelling tot de VAR zegt de modelovereenkomst niets over het ondernemerschap van de ondernemer, waarschuwen bronnen. ‘Of de zpp’er een ondernemer is, bepaalt de Belastingdienst nadat de zzp’er aangifte heeft gedaan voor de inkomstenbelasting’, aldus het ministerie van Financiën en verwijst daarbij naar de website van de Belastingdienst.

Addertjes onder het gras
ZZP-log is de afgelopen weken in het onderwerp gedoken, heeft het webinar gevolgd ‘Wat zijn de gevolgen van het einde van de VAR en nieuwe wetgeving per 1-1-2016’ van het platform Ikwordzzper en aan de persvoorlichting van het ministerie van Financiën een aantal vragen gesteld. Wat ZZP-log verontrust is dat er op een aantal vragen geen duidelijke antwoorden komen. Bijvoorbeeld:

  • Werken voor intermediairs
    De arbeidsrelatie tussen intermediar en zzp’er verkeert in een grijs gebied. Het Financieele Dagblad schrijft hierover in het artikel ‘Is er leven na de VAR?’ (12 september 2015): ‘Anders dan bij andere opdrachtgevers wordt de arbeidsverhouding tussen intermediair en zzp’er gezien als fictief dienstverband en wordt de intermediair niet gevrijwaard voor de loonheffing.’ Volgens de spreker op het webinar van Ikwordzzper, Piet de Bondt van Uniforce, gaat het hierbij om het verschil tussen ‘bemiddelen’ en ‘uitzenden’ (bij een uitzendbureau ben je een werknemer) en of er sprake is van ‘werkgeversgezag’. Ofwel: heeft de opdrachtgever invloed op hoe jij je opdracht uitvoert. ‘Er moet geen gezagssituatie zijn.’
    Wat zegt het ministerie van Financiën hierover:
    ‘Voor een deel van de overeenkomsten die intermediairs met zzp’ers sluiten, geldt (ook nu al) dat er maar een dunne scheidslijn is tussen een zzp’er en de traditionele uitzendkracht, die werknemer is bij de intermediair. Voor die gevallen is het voor de Belastingdienst zeer lastig om vooraf op basis van een (voorbeeld)overeenkomst te beoordelen aan welke kant van de scheidslijn de intermediair zich bevindt. Er zullen dan aanvullende maatregelen nodig zijn om als intermediair duidelijkheid omtrent de loonheffingen te hebben.’
  • Ben ik voor de Belastingdienst nog wel een ondernemer en kan ik dus van de fiscale ondernemersvoordelen gebruik blijven maken?
    Volgens het ministerie van Financiën bepaalt de Belastingdienst dit nadat je aangifte hebt gedaan voor de inkomstenbelasting. Conclusie ZZP-log: De zzp’er zit straks dus meer in onzekerheid dan tijdens de VAR-tijd: de zzp’er weet in de nieuwe situatie immers nooit helemaal zeker of hij door de Belastingdienst wordt aangemerkt als ondernemer (en dus gebruik kan maken van fiscale ondernemersvoordelen). Dit merkt hij pas achteraf.
  • Verkapte vorm van bezuinigingen
    ‘Is dit geen verkapte vorm van bezuinigen’, vraagt een zzp’er tijdens het webinar van Ikwordzzper. Deskundige Piet de Bondt van Uniforce denkt van niet. ZZP-log is daar echter nog niet zo zeker van. Vooral de kwesties van de intermediairs en de hernieuwde beoordelingen van de Belastingdienst of je ondernemer bent, vindt ZZP-log zorgwekkend. Als talrijke zzp’ers achteraf (!) ineens worden aangemerkt als werknemer of je inkomsten als ‘Resultaat uit overige werkzaamheden’ verdwijnen je ondernemersvoordelen met terugwerkende kracht en is er dus wel degelijk sprake van een verkapte bezuinigingsmaatregel.

Vragen over de nieuwe regeling
Kortom, er liggen nog talrijke prangende vragen over dit onderwerp die smeken om opheldering. ZZP-log gaat de komende weken op onderzoek en zal diverse deskundigen vragen om hun visie en commentaar. Wordt dus vervolgd.

 

LAATSTE NIEUWS: De nieuwe regeling gaat niet in op 1 januari 2016, zoals oorspronkelijk de planning was, maar wordt vooralsnog uitgesteld tot 1 april 2016 (mits de Eerste Kamer akkoord gaat met het wetsvoorstel). De plenaire behandeling van het wetsvoorstel in de Eerste Kamer vindt plaats op 26 januari 2016; op 2 februari 2016 vinden eventuele stemmingen plaats.

Relevante links

Monique Koudijs is de initiatiefnemer en eigenaar van ZZP-log. Voor dit blog schrijft zij journalistieke artikelen over en voor zzp'ers op basis van research, interviews, netwerkevenementen, workshops, nieuws en persoonlijk contact met zzp'ers. Inclusief tips, columns en recensies van relevante boeken.

Discussie 8 reacties

  1. ZZP-log zegt:

    Hi Adriana,

    Een vervolg komt zeker, uiterlijk in januari waarin we de ‘addertjes onder het gras’ onderzoeken. Als je nog vragen hebt over werkconstructies m.b.t. het modelcontract, dan horen we dat graag, Wellicht kunnen we dat meenemen in ons onderzoek.

  2. Bedankt voor de update. Ik ben benieuwd wat voor oplossingen er gegeven worden voor de ‘addertjes onder het gras’ die jullie benoemen. Keep us posted!

Trackbacks/Pingbacks

  1. Lubach over modelcontracten zzp - ZZP-LOGZZP-LOG - 1 maart 2016

    […] Verandering VAR in modelcontract (deel 1 over dit onderwerp op ZZP-log) […]

  2. Modelcontracten zzp: wat moet je ermee? - ZZP-LOGZZP-LOG - 14 februari 2016

    […] Verandering VAR in modelcontract (deel 1 over dit onderwerp op ZZP-log) […]

  3. Wiebes over modelcontracten: er komt geen heksenjacht - ZZP-LOGZZP-LOG - 29 januari 2016

    […] Verandering VAR in modelcontract (deel 1 over dit onderwerp op ZZP-log) […]

  4. Wetsvoorstel modelcontracten in Eerste Kamer - MASJO - 22 januari 2016

    […] links Verandering VAR in modelcontract (deel 1 over dit onderwerp op […]

  5. Wetsvoorstel modelcontract in Eerste Kamer - MASJO - 21 januari 2016

    […] links Verandering VAR in modelcontract (deel 1 over dit onderwerp op […]

  6. Wetsvoorstel modelcontract in Eerste Kamer - ZZP-LOGZZP-LOG - 21 januari 2016

    […] Relevante links Verandering VAR in modelcontract […]

Reactie plaatsen:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *